Rolnik prowadzący wyłącznie gospodarstwo rolne nie musi w ogóle rejestrować się dla potrzeb podatku VAT. System zryczałtowanego opodatkowania zwalnia rolnika ryczałtowego od obowiązku prowadzenia ewidencji, składania deklaracji i wystawiania faktur, przy jednoczesnym prawie do zwrotu podatku naliczonego w postaci podatku VAT zawartego na fakturze VAT RR. Jest to na pewno rozwiązanie wygodne dla rolników osiągających niewielkie obroty, ponieważ zwalnia ich z podstawowych obowiązków, którymi są objęci podatnicy opodatkowani na zasadach ogólnych.

To czy rolnikowi ryczałtowemu opłaca się zostać czynnym podatnikiem VAT należy bardzo dokładnie przeliczyć i przemyśleć.

Kim jest zatem rolnik ryczałtowy? Kto może korzystać ze zwolnienia?

Zgodnie z art. 2 pkt 19 ustawy o podatku od towarów i usług jest to rolnik dokonujący dostawy produktów rolnych pochodzących z własnej działalności rolniczej lub świadczący usługi rolnicze, korzystający ze zwolnienia od podatku, z wyjątkiem rolnika obowiązanego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg rachunkowych.

Owymi odrębnymi przepisami jest ustawa o rachunkowości. Zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości do prowadzenia ksiąg rachunkowych są obowiązane między innymi osoby fizyczne, jeżeli ich przychody netto ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych za poprzedni rok obrotowy wyniosły co najmniej równowartość w walucie polskiej 1.200.000 euro.

Chcąc ustalić powyższą wielkość w złotówkach polskich, należy przemnożyć kwotę 1 200 000 euro przez średni kurs ogłoszony przez Narodowy Bank Polski, na dzień 30 września roku poprzedzającego rok obrotowy.

Zatem rolnikiem ryczałtowym jest tylko ten rolnik, który:

  1. nie ma obowiązku prowadzenia ksiąg rachunkowych na podstawie ustawy o rachunkowości i
  2. nie zrezygnował z przysługującego mu zwolnienia od VAT.

Przykład

Rolnik ryczałtowy w roku 2013 osiągnął obroty (sprzedaż netto) na poziomie 3.500.000 zł. Kurs średni EUR ogłoszony przez NBP na dzień 30 września 2013 r. wynosił 4,2163 zł/EUR. Zatem ustalenie obrotów w walucie EURO przebiega następująco: 3.500.000 zł : 4,2163 zł/EUR = 830.111,71 EUR.

Kwota nie przekroczyła 1.200.000 EUR i rolnik utrzymał status rolnika ryczałtowego.

Gdyby jednak w wyniku przeliczenia okazałoby się, że rolnik wartość 1.200.000 EUR przekroczył, to od 1 stycznia 2014 r. byłby zobowiązany po pierwsze do zaprowadzenia pełnych ksiąg rachunkowych oraz po drugie utraciłby status rolnika ryczałtowego i musiał zarejestrować się dla potrzeb podatku VAT jako podatnik VAT czynny.

5.059.560 zł – tyle wynoszą obroty za rok obrotowy 2013, których osiągnięcie wymaga założenia pełnych ksiąg rachunkowych od 1 stycznia 2014 r.
Toggle

 

Kwotę limitu ustalono przemnażając 1.200.000 EUR i średniego kursu NBP obowiązującego w dniu 30 września 2013 r. 4,2163 zł/EUR.

Decyzję o ewentualnym zlekceważeniu powyższego obowiązku należy dokładnie przemyśleć, ponieważ sankcje za nieprowadzenie ksiąg rachunkowych mogą być dotkliwe.

Rezygnacja ze zwolnienia w VAT

Rolnik ryczałtowy w każdej chwili ma prawo do rezygnacji ze zwolnienia od podatku. Jednakże wtedy musi wystawiać faktury, prowadzić ewidencję dla potrzeb podatku VAT i składać deklaracje. Ale tylko wtedy rolnik ma możliwość odzyskania całości podatku naliczonego w dokonanych przez nich zakupach towarów i usług. Aby zrezygnować ze zwolnienia rolnik musi jedynie dokonać zgłoszenia rejestracyjnego na druku VAT-R.

Jedynym minusem jest to, że po rezygnacji ze zwolnienia rolnik musi być czynnym podatnikiem VAT przez okres co najmniej 3 lat. Dopiero po upływie 3 lat od daty rezygnacji będzie mógł ponownie skorzystać ze zwolnienia i odzyskać status rolnika ryczałtowego.